Tworzenie i modyfikowanie obrazów – formaty i pierwsze operacje w programie GIMP
Cele lekcji
Po tej lekcji będziesz potrafić:
- rozpoznawać podstawowe formaty plików graficznych i wiedzieć, do czego służą,
- otworzyć i zapisać obraz w programie GIMP,
- wyjaśnić, czym różni się plik roboczy
.xcfod formatów eksportu (.png,.jpg), - wykonać proste modyfikacje zdjęcia – zmienić kolor, wyostrzyć obraz i zapisać go w nowym formacie.
Wprowadzenie
Porozmawiajmy:
- Jakie programy do tworzenia grafiki już znasz?
- Czym różni się grafika rastrowa od wektorowej?
- W jakim formacie Twój telefon zapisuje zdjęcia?
Zróbmy krótki pokaz:
- Uruchom program GIMP.
- Otwórz przykładowy obraz i zapisz go jako plik roboczy
.xcf. - Następnie wyeksportuj ten sam obraz do formatu
.png. - Zwróć uwagę: pliki XCF zachowują warstwy i pozwalają na dalszą edycję,
natomiast pliki PNG/JPG są „spłaszczone” – gotowe do użycia w sieci lub prezentacji.


otwórz opcje zapisu

wybór rozszerzenia do zapisu (np. *.png)

Część główna
Część teoretyczna:
Na podstawie tabeli z podręcznika uzupełnij krótką notatkę w swoim zeszycie lub w pliku Word Online:
| Format | Cechy | Zastosowanie |
|---|---|---|
| BMP | duży rozmiar, brak kompresji | prosta grafika, ikony |
| PNG | dobra jakość, przezroczystość | grafika internetowa |
| JPEG | kompresja stratna | zdjęcia |
| GIF | animacje, mała liczba kolorów | grafika WWW |
| TIFF | wysoka jakość, duży rozmiar | druk |
Ćwiczenie praktyczne 1: Sprawdzamy rozmiary plików graficznych zapisanych w różnych formatach
- Otwórz w GIMP plik udostępniony przez nauczyciela (
las.xcf). - Zapisz go jako
maliny.jpegimaliny.png. - Otwórz folder i porównaj rozmiary plików (właściwości pliku).
- Zanotuj różnice.


Ćwiczenie praktyczne 2: Proste przekształcenie zdjęcia

- Otwórz w GIMP kolorowe zdjęcie (np. las zimą).
- Wybierz Filtry → Uwydatnianie → Wyostrz (maska wyostrzająca).
- Zapisz efekt jako
las_wyostrzony.png.

Pytania
- Jakie formaty są najlepsze do internetu, a które do druku?
- Czym różni się zapisanie a eksport w GIMP-ie?
- Jaką zaletę ma praca na warstwach (zajawka do kolejnej lekcji)?
Zadanie dodatkowe
Znajdź w Internecie zdjęcie przedstawiające jesień.
Zapisz je w formacie .png i .jpg, porównaj rozmiary plików i jakość obrazu.
Wnioski zapisz w zeszycie lub w chmurze OneDrive jako mini notatkę.
