Na tej lekcji rozpoczynasz dział praca z dokumentem tekstowym.
Będziesz uczyć się, jak tworzyć, poprawiać i estetycznie opracowywać tekst w edytorze tekstu – dokładnie tak, jak robi się to w praktyce.
Wszystko, co wykonujesz na lekcjach, robisz bez podręcznika – wszystkie przykłady i ćwiczenia masz opisane tutaj.
Ustawienia narzędzia i korzystanie z dostępnych funkcjonalności.
Rys. Widok MSOffice 365 – ustawienie narzędzia, wstążka jednowierszowa
Rys. Wstążka klasyczna
Rys. Wyszukaj narzędzie, pomoc i nie tylko
Jak wygląda poprawnie opracowany tekst
Poprawnie opracowany dokument tekstowy:
- nie zawiera błędów językowych,
- ma logiczny podział na akapity,
- nie ma zbędnych spacji,
- wygląda estetycznie i czytelnie.
Rys. Przykład poprawnie zredagowanego tekstu.
W przykładowym tekście:
- między wyrazami znajduje się jedna spacja,
- po znakach interpunkcyjnych (kropka, przecinek) występuje spacja,
- tekst nie jest „łamany” klawiszem Enter w połowie wiersza,
- akapity są wyraźnie oddzielone.
Tak właśnie powinny wyglądać teksty, które będziesz tworzyć.
Kroje pisma – porównanie
W edytorach tekstu spotkasz różne kroje pisma.
Najczęściej używa się dwóch typów:
Czcionka szeryfowa
– litery mają drobne zakończenia,
– dobrze sprawdza się w dłuższych tekstach,
– przykłady: Times New Roman, Courier New.
Czcionka bezszeryfowa
– litery są proste, bez zakończeń,
– dobrze czyta się ją na ekranie,
– przykłady: Arial, Calibri, Tahoma.
Jeżeli porównasz dwa teksty o tej samej treści, zapisane różnymi krojami pisma, zauważysz:
- różnicę w wyglądzie dokumentu,
- różnicę w czytelności,
- inny „charakter” tekstu.
Akapity i wcięcia
Tekst dzielimy na akapity, aby był:
- czytelniejszy,
- uporządkowany,
- łatwiejszy do zrozumienia.
W poprawnie przygotowanym tekście:
- każdy akapit zaczyna się wcięciem pierwszego wiersza lub odstępem między akapitami,
- nie stosuje się wielu Enterów jeden po drugim,
- wcięcia ustawia się narzędziami edytora, a nie spacjami.
Ćwiczenie 1. Redagowanie tekstu (odpowiednik ćwiczenia z książki)
- Otwórz nowy dokument w edytorze tekstu.
- Wpisz krótki tekst (3–4 zdania), np. o swoim hobby.
- Sprawdź i popraw:
- czy między wyrazami jest tylko jedna spacja,
- czy po kropce i przecinku występuje spacja,
- czy nie ma spacji przed znakami interpunkcyjnymi.
- Podziel tekst na akapity.
- Zapisz dokument pod nazwą Hobby.
Ćwiczenie 2. Kroje pisma
- Skopiuj ten sam tekst dwa razy, jeden pod drugim.
- Pierwszy tekst zapisz czcionką szeryfową (np. Times New Roman).
- Drugi tekst zapisz czcionką bezszeryfową (np. Arial).
- Porównaj oba fragmenty:
- który czyta się łatwiej,
- który wygląda „spokojniej”,
- który lepiej pasuje do tekstu szkolnego.
- Zapisz wnioski pod tekstami, nadaj tytuł pliku Kroje.
Ćwiczenie 3. Sprawdzamy poprawność redakcyjną tekstu
- Pobierz plik z tekstem przygotowanym do ćwiczenia (plik zawiera błędy redakcyjne).
- Otwórz dokument w edytorze tekstu.
- Zredaguj tekst:
- popraw błędy związane ze spacjami,
- upewnij się, że po kropkach i przecinkach występuje spacja,
- usuń spacje przed znakami interpunkcyjnymi,
- uporządkuj podział tekstu na akapity.
- Po redakcji sprawdź, czy w tekście nie pozostały żadne błędy.
- Zapisz dokument w pliku pod nazwą Zasady.
Ćwiczenie 4. Stosujemy wcięcie pierwszego wiersza akapitu i wcięcia akapitu
- Otwórz ponownie plik zredagowany w ćwiczeniu 3.
- Ustaw wcięcie pierwszego wiersza każdego akapitu na 1 cm.
- Rozwiń drugi akapit, dopisując kolejne zdanie.
- Drugie zdanie drugiego akapitu umieść w nowym wierszu, bez tworzenia nowego akapitu.
- Ustaw wcięcie całego akapitu:
- z lewej strony na 2 cm,
- z prawej strony na 4 cm
(zachowując ustawione wcześniej wcięcie pierwszego i kolejnych wierszy). - W drugim akapicie zrezygnuj z ręcznego podziału wiersza (nie używaj klawisza Enter wewnątrz akapitu).
- Zapisz dokument w pliku pod nazwą Wcięcia.
Dlaczego technika pisania ma znaczenie
Podczas dalszych lekcji będziesz:
- często poprawiać tekst,
- zmieniać czcionki i akapity,
- pracować na dłuższych dokumentach.
Jeżeli piszesz sprawnie:
- łatwiej skupisz się na treści,
- szybciej wykonasz ćwiczenia,
- wygodniej będzie formatować dokument.
Ćwiczenie uzupełniające. Ratatype
Aby poprawić technikę pisania, wykonaj krótkie ćwiczenia w serwisie Ratatype:
Skup się na:
- poprawności,
- równym tempie,
- niepatrzeniu na klawiaturę.
To ćwiczenie pomaga, ale nie zastępuje pracy z dokumentem tekstowym.